Organizing: Een nieuwe aanpak voor maatschappelijk organisaties

Steeds meer maatschappelijke organisaties staan voor de uitdaging om stakeholders aan zich te binden: leden haken af, jongeren laten zich minder binden, donateurs lijken minder loyaal te zijn en oude manieren van fondsenwerving zijn minder effectief.  De legitimiteit komt onder druk te staan als de binding met de doelgroep verwatert.

CASUS

Stichting ‘Het kan beter’ (SHKB) kampt al langer met een tekort aan vrijwilligers.  De ALV-vergadering van de stichting wordt nauwelijks bezocht en het aantal leden neemt af.

Piet is al enkele jaren voorzitter van SHKB.  Met het vierkoppige bestuur doen ze praktisch alles: contacten onderhouden in Den Haag en met medische specialisten, de organisatie van de ALV en het aanspeekpunt zijn voor vrijwilligers.  Een groot dilemma voor het bestuur van de stichting: kunnen we zo nog doorgaan?

De bestuursleden hebben al veel cursussen vrijwilligersmanagement gevolgd, maar hebben nauwelijks tijd om de lessen in de praktijk te brengen.  Bovendien denkt het bestuur dat de leden van haar stichting geen tijd hebben voor vrijwilligerswerk.  Zij hebben het allemaal al zo druk! 

“HELP,” roept het bestuur van SHKB. Het werk van SHKB is te belangrijk!  Het SHKV is recentelijk benaderd door Organisatie van Morgen en m-powering met een nieuw aanbod: organizing.  Piet denkt dat dit SHKB gaat helpen nieuwe structuren te ontwikkelen, de verantwoordelijkheden te delen en uiteindelijk de impact van Stichting Het Kan Beter te vergroten. 

Bewegingen bouwen met organizing

Organizing biedt de visie én aanpak om een krachtige beweging op te bouwen waarmee je invloed vergroot op beleid. Organizing kent zijn oorsprong binnen de arbeidersbeweging in de Verenigde Staten in de jaren ‘40.  In de jaren ‘60 is in de VS dankzij organizing veel wetgeving aangenomen om patiënten en consumenten te beschermen.  Obama is – via huiskamerbijeenkomsten en kleine donaties – president geworden dankzij organizing technieken.

In Nederland is organizing minder bekend.  Maar de behoefte om ‘bewegingen te bouwen’ is wel sterk aanwezig.  De relatie tussen lid/donateur en organisatie is een ‘licence to operate’ voor deze organisaties en die staat onder druk. Sommige organisaties ondergingen begin deze eeuw een professionaliseringsslag waardoor het contact tussen organisatie en stakeholders veranderde.

Meerdere organisaties proberen het tij te keren: GroenLinks noemt zich tegenwoordig een beweging.  De FNV gebruikt organizing in de zorg en voor jongeren en schoonmakers.  En Milieudefensie heeft bewegingsopbouw als kerndoel gesteld.

Organizing is een methode van samenwerking tussen organisaties en leden waardoor optimale invloed leidt tot grotere impact. Met organizing werk je niet namens, maar mét je achterban.  De methode is makkelijk toe te passen, maar het is nauwelijks bekend in Nederland.

Organizing is gericht op het bouwen van duurzame relaties en het herkennen en stimuleren van talenten onder leden of vrijwilligers.  Het is gericht op integreren van vrijwilligersbeleid met organisatiebeleid om meer impact te realiseren.

 

STAP 1

Vertel het verhaal vanuit uit hart, hand en hoofd

Om nieuwe relaties aan te gaan en mensen aan de organisatie te binden is een nieuw verhaal nodig. Een verhaal dat niet alleen cijfers en taken uitdraagt maar vooral de persoonlijke motivatie.  De eerste stap is voor organisaties om via ‘storytelling‘ beter in contact met hun stakeholders te komen.  Zo vertellen zij een persoonlijk verhaal, een verhaal dat uitdraagt waarom de organisatie anderen nodig heeft en tot slot het verhaal van de urgentie. Daarom is actie nu nodig!  Mensen komen eerder in actie als de urgentie hoog is.

 

STAP 2

Gebruik dat verhaal om mensen aan je te binden en duurzame relaties te bouwen. Investeer in talenten

Met dit verhaal kunnen organisaties op een nieuwe manier relaties bouwen met hun achterban.  Via (persoonlijk) contact dat gericht is op wat mensen kunnen doen om bij te dragen.  Uit onderzoek blijkt dat mensen vaak wel willen helpen, maar dat vraag en het aanbod niet goed overeenkomen.  Of mensen zijn te bescheiden in het aanbieden van hun tijd en deskundigheid.  Goede training en coaching helpt hierbij.  In stap 2 leren mensen om relaties te bouwen met mensen die medeverantwoordelijkheid voelen voor de organisatie. Investeren in tijd, aandacht en training voor vrijwilligers leidt tot meer binding én gevoel dat de organisatie van hen is.  Om deze mensen op te vangen is stap 3 van belang.


STAP 3

Bouw een structuur waarin mensen hun talenten kunnen gebruiken en verantwoordelijkheid met professionals kunnen delen -> het sneeuwvlokmodel

Deze stap heeft twee elementen.  Ten eerste denken organisatieleden organisatie na over een structuur die nodig is om te groeien.  In organizing wordt dat het sneeuwvlok-model genoemd.  In plaats van alles in de handen van één persoon of bestuur te leggen bouw je nu een structuur waarin je taken verdeelt en vrijwilligers verantwoordelijkheid geeft.  Om dat te laten slagen is een tweede element van belang: leren ‘decentrale leiderschap’ te gebruiken.  Betrokkenen die alles zelf willen controleren en coördineren zullen de groei-potentie in een organisatie verzwakken.  Degene die alles uit handen geven en geen structuur bieden, zullen ook geen succes hebben.  Juist het werken in een structuur die vooraf vormgegeven is, biedt de potentie van een organisatie om te groeien.

 

STAP 4

Plan de strategie van campagnes voor veranderingen zodat die gericht zijn het realiseren van doelen én het binden van steeds meer mensen aan je doel/organisatie

De organisatie en zijn/haar medewerkers/vrijwilligers hebben een verhaal en willen investeren in relaties. Er is een structuur waardoor de organisatie kan groeien.  Dat is nog niet genoeg om impact te maken.  Organizing helpt organisaties ook om hun doelen op een ‘campagne-matige’ manier te realiseren.  Vooraf maken ze een plan van de verwachte stappen die nodig zijn om een bepaald doel te realiseren.  Zij bedenken zowel inhoudelijke stappen (lobby, publiciteit, etc.) als ook activiteiten om mensen te binden.  De realiteit laat zich nooit 100% voorspellen, toch stimuleert de organizing ‘campagne-pijl’ vooruitdenken.  Het is makkelijker mensen mee te nemen en de kans op impact is vergroot.

STAP 5

Neem de tijd om te vieren  

Relaties worden verstevigd door tijd te nemen om successen te vieren.  Vaak zijn wij geneigd door te denderen van activiteit naar activiteit. Juist het vieren van kleine successen helpt te binden en relaties te verstevigen en biedt de kans om mensen te reflecteren en hun werk te verbeteren!

 

Is organizing nieuw? 

Organizing is een begrip in de Verenigende Staten en een nieuw concept in Nederland.  Sommige stappen zullen bekend voorkomen.  Storytelling en het binden van vrijwilligers tref je ook elders aan. Juist de combinatie tussen het bouwen aan relaties, het bouwen van een structuur en campagnematig-denken maakt organizing krachtig. De methode biedt verdieping en vernieuwing in Nederland. Daarom is het essentieel om alle vijf beschreven stappen van organizing achter elkaar te zetten en er niet één of twee uit te pikken.

Nederland heeft organizing hard nodig.  Wij willen organisaties begeleiden in het zetten van effectieve stappen met organizing! 

Sandra Ball
April 2020

 


 

Sandra, getraind organizer, is nu consulent en adviseert, traint en ondersteunt organisaties zoals Amnesty International Nederland, Greenpeace Nederland en PAX bij de introductie van organizing.

Dit artikel is in samenwerking Deny de Jong (Offspring) en Willem Visser, (Effectmeting) van Organisatie van Morgen, was 10 jaar manager bij Milieudefensie waar zij organizing heeft ingevoerd. 

https://organisatievanmorgen.nl/organizing/

Illustraties: Aafke Mertens

One Comment